Ti giả ảnh hưởng răng thế nào? Bú bình lâu có làm hô răng?
Ngậm ti giả, bú bình kéo dài có thể làm răng cửa hở, hàm hẹp và sâu răng. Bài viết giúp bố mẹ biết khi nào nên bỏ, cách bỏ nhẹ nhàng và khi nào cần khám.

Viết bởi BS. Phạm Xuân Đáng · Thẩm định: BS. Nguyễn Huy Hoàng
Đăng ngày 23/10/2026 · 6 phút đọc

Ti giả ảnh hưởng răng khi bé ngậm kéo dài sau giai đoạn sơ sinh. Ngậm ti giả hoặc bú bình lâu có thể làm răng cửa hở, hàm trên hẹp, cắn chéo, và bú bình đêm với sữa, nước ngọt dễ gây sâu răng. Bố mẹ nên giúp bé bỏ dần ti giả và bình bú quanh 1 tuổi.
Ti giả ảnh hưởng răng của bé như thế nào?
Khi bé ngậm ti giả nhiều giờ mỗi ngày trong thời gian dài, lực mút và vị trí núm ti có thể đẩy răng cửa lệch, tạo khe hở giữa răng cửa trên và dưới khi cắn, gọi là cắn hở. Hàm trên cũng có thể hẹp lại, dẫn đến cắn chéo răng sau.
Theo tài liệu của cơ quan y tế NHS vùng Thames Valley, dùng ti giả đều đặn sau khoảng 8 tháng tuổi có thể ảnh hưởng đến răng và khả năng nói. Một tài liệu khác của NHS cho biết dùng ti giả sau 1 tuổi có thể ảnh hưởng vị trí răng. Hiệp hội Nha khoa Hoa Kỳ (ADA) cũng lưu ý ti giả tác động lên răng gần giống thói quen mút tay.
Bú bình lâu có làm hô răng không?
Bú bình kéo dài có thể góp phần làm lệch răng và hàm, tương tự ti giả: lưỡi đặt sai vị trí, vòm miệng cao và hẹp, cắn chéo. Nhưng vấn đề thường gặp hơn của bú bình là sâu răng, đặc biệt khi bé ngậm bình sữa hoặc nước ngọt lúc ngủ.
NHS khuyên cho bé tập uống bằng cốc từ khoảng 6 tháng tuổi và bỏ bình bú vào khoảng 1 tuổi. Không cho bé uống nước ngọt, nước trái cây trong bình, và không để bé ngậm bình đi ngủ. Hô răng ở trẻ thường do nhiều yếu tố, bố mẹ đọc thêm bài răng hô ở trẻ.
Ti giả và bình bú gây ra những vấn đề gì?
Các vấn đề hay gặp là cắn hở răng cửa, hàm trên hẹp, cắn chéo răng sau, sâu răng sữa và ảnh hưởng đến phát âm. Mức độ phụ thuộc vào thời gian bé ngậm mỗi ngày, bé ngậm đến mấy tuổi và cách bé mút.
| Vấn đề | Nguyên nhân | Biểu hiện bố mẹ thấy được |
|---|---|---|
| Cắn hở răng cửa | Núm ti chèn giữa răng cửa trên và dưới nhiều giờ | Khi bé cắn, răng cửa trên và dưới không chạm nhau |
| Hàm trên hẹp, cắn chéo | Lực mút và lưỡi đặt thấp làm hàm trên kém phát triển chiều ngang | Vòm miệng cao, răng hàm trên lọt vào trong răng hàm dưới |
| Sâu răng sữa | Ngậm bình sữa, nước ngọt lúc ngủ, nhúng ti vào đồ ngọt | Vệt trắng đục, rồi nâu đen ở răng cửa trên |
| Ảnh hưởng phát âm | Lưỡi quen đẩy ra trước, viêm tai tái diễn | Bé nói ngọng âm “s”, “x”, lưỡi thè giữa răng |
Theo một tổng quan đăng trên Tạp chí Hiệp hội Nha khoa Canada, ngậm ti giả và mút tay kéo dài, đặc biệt sau 4 tuổi, có liên quan rõ đến cắn chéo răng sau. Bố mẹ xem thêm bài khớp cắn chéo ở trẻ.
Bé mấy tuổi nên bỏ ti giả và bình bú?
Theo khuyến nghị của NHS, bố mẹ nên giảm dần ti giả từ khoảng 6–12 tháng tuổi và hướng tới bỏ hẳn quanh 1 tuổi. Bình bú cũng nên bỏ vào khoảng 1 tuổi, thay bằng cốc. Bé càng ngậm lâu, nguy cơ ảnh hưởng răng càng tăng.
Với trẻ sơ sinh, NHS vẫn hướng dẫn có thể cho bé ngậm ti giả khi ngủ sau khi việc bú mẹ đã ổn định, khoảng 4 tuần tuổi. Vì vậy, bố mẹ không cần lo lắng khi bé nhỏ ngậm ti giả. Điều cần chú ý là không để thói quen kéo dài sang tuổi mẫu giáo. Theo ADA, nhiều trẻ tự bỏ thói quen mút trong khoảng 2–4 tuổi.
Làm sao giúp bé bỏ ti giả, bình bú nhẹ nhàng?
Hãy giảm dần thay vì bỏ đột ngột: trước tiên chỉ cho ngậm khi ngủ, rồi bỏ cả lúc ngủ. Thay bình bằng cốc tập uống, khen ngợi khi bé hợp tác, và tìm cách dỗ khác như ôm ấp, đọc truyện, thú bông.
- Chỉ dùng ti giả khi bé ngủ, không dùng cả ngày.
- Không ép lại ti giả khi bé tự nhả ra lúc ngủ.
- Không nhúng ti giả vào đường, mật ong hay đồ ngọt.
- Tập cho bé uống bằng cốc hở hoặc ống hút từ khoảng 6 tháng tuổi.
- Không cho bé ngậm bình đi ngủ, chải răng cho bé trước khi ngủ.
- Kiên nhẫn, khen ngợi và không la mắng khi bé đòi ti.
Nếu bé chuyển sang mút tay sau khi bỏ ti giả, bố mẹ xem thêm bài trẻ mút tay có ảnh hưởng đến răng không.
Răng lệch do ti giả có tự hết không?
Nếu bé bỏ thói quen sớm, cắn hở răng cửa ở giai đoạn răng sữa thường có thể cải thiện dần. Nhưng nếu thói quen kéo dài đến khi răng vĩnh viễn mọc, hoặc bé đã bị hàm hẹp, cắn chéo, bé có thể cần bác sĩ can thiệp.
Cắn chéo do hàm hẹp hiếm khi tự hết, nên cần được khám sớm. Bác sĩ có thể nong hàm hoặc dùng khí cụ để hỗ trợ. Đọc thêm bài nong hàm cho trẻ và đẩy lưỡi ở trẻ.
Khi nào cần đưa bé đi khám?
Bố mẹ nên đưa bé đi khám khi thấy răng cửa trên và dưới không chạm nhau lúc cắn, răng hàm lọt vào trong, vòm miệng cao hẹp, răng có vệt trắng đục, nâu đen, hoặc bé vẫn ngậm ti, bú bình sau 3 tuổi. Bác sĩ sẽ kiểm tra ti giả ảnh hưởng răng của bé đến đâu.
Các bác sĩ trong đội ngũ bác sĩ chỉnh nha trẻ em của Nha Khoa Trẻ khám tại 2 cơ sở Thanh Xuân và Vinhomes Smart City (Tây Mỗ), Hà Nội. Bố mẹ có thể đặt lịch khám cho bé, phòng khám sẽ gọi lại để xác nhận giờ phù hợp.
Tài liệu tham khảo
- NHS England, Thames Valley. Impact of prolonged bottle and dummy use.
- Wrightington, Wigan and Leigh NHS. Looking after your baby’s teeth.
- Hiệp hội Nha khoa Hoa Kỳ (ADA), MouthHealthy. Thumbsucking.
- Kennedy DB, Osepchook M (2005). Unilateral Posterior Crossbite with Mandibular Shift: A Review. Journal of the Canadian Dental Association.

Bố mẹ muốn bác sĩ xem răng cho bé?
Đặt lịch để bác sĩ Nha Khoa Trẻ thăm khám và tư vấn thời điểm can thiệp phù hợp cho bé.
